Summary
Highlights
Mula noon, wala nang sumunod sa yapak niya bilang Binukot. Madalas balikan ni Lola Teresita ang kanyang nakaraan at ang kanyang kagandahan noon. Nagtatanong siya kung sino ang magiging daluyan ng kasaysayan at kultura kung wala na ang mga Binukot na tagapagsalaysay ng mga sinaunang awit, epiko, at sayaw.
Noong unang panahon, ang mga kasaysayan at epiko ay naipapasa sa pamamagitan ng awit, tula at kwento. Ang mga Binukot ay mga babaeng ibinubukod o itinatago ng kanilang magulang sa loob ng kanilang tahanan. Sila ay magaganda, mapuputi ang balat, at inaalagaan na parang prinsesa. Hindi sila pinapayagang lumabas o makita ng iba, at hindi pwedeng tumapak sa lupa ang kanilang mga paa. Ang kanilang pangunahing papel ay ang pagkabisa at pagpapasa ng "sugidanon" o mga epiko at kasaysayan ng kanilang tribo sa pamamagitan ng awit at sayaw.
Nagkaroon ng pagbabago sa tradisyon ng Binukot. Noong World War II, marami sa kanila ang naging biktima. Pagsapit ng dekada '50, dumami ang mga eskwelahan sa probinsya at mas pinili ng mga magulang na pag-aralin ang kanilang mga anak kaysa gawing Binukot. Dahil dito, unti-unting itinigil ang tradisyon. Kung mayroon mang Binukot na nabubuhay ngayon, sila ang mga datihang tumanda na.
Si Lola Teresita, 88 taong gulang, ay isa sa mga nabubuhay pang dating Binukot mula sa Capiz at Iloilo. Walong taon siyang itinago ng kanyang mga magulang. Hindi siya pinapayagang lumabas ng kwarto at siya raw ang pinakamaganda sa kanilang tribo noon. Natapos ang kanyang pagiging Binukot sa edad na 13, kung kailan siya ipinakasal sa isang lalaki na hindi niya kilala, kapalit ng baboy, alak, at bigas.
Nagkaroon sila ng tatlong anak ng kanyang asawa, at tulad ng dati, sa bahay lang siya. Maagang namatay ang kanyang asawa, at kinailangan niyang magsumikap upang buhayin ang kanyang pamilya. Nagsikap si Lola Teresita sa pagbubungkal ng lupa at pagtatanim. Nagbenta rin siya ng saging, puso ng saging, at alugbati sa super. Ipinagbili rin niya ang kanyang mga palamuti tulad ng lumang Mexican peso coins (1901 at 1886) na galing pa sa kanyang lola, upang magkaroon ng puhunan at maipataguyod ang kanyang mga anak.