Mga Dagat ng Pilipinas: Isang dokumentaryo ni Atom Araullo (Buong Episode)

Ang Pilipinas ay mayroong mahigit 7,000 isla at kinikilala bilang sentro ng global marine biodiversity, na may pinakamaraming sari-saring uri ng yamang-dagat sa mundo. Ang Philippine Rise ay mahalaga dahil ito ang pinagkukuhanan ng malalaking isda na maaaring magpakain sa buong bansa. Gayunpaman, ang pagbaba ng populasyon ng yamang-dagat sa Pilipinas ay nakakaapekto sa buong mundo.

Ang labis na pangingisda, ilegal na pangingisda, pagbabago ng klima, at polusyon sa tubig ay nagdudulot ng malaking banta sa karagatan. May babala na sa taong 2050, maaaring wala nang isdang mahuhuli at mas marami nang basura sa karagatan kaysa sa mga nilalang-dagat.

Binisita ni Atom Araullo ang Tañon Strait, ang pinakamalaking marine protected area sa Pilipinas, upang idokumento ang kondisyon ng karagatan. Sa Bais, Negros Oriental, napanood niya ang maraming dolphin na malayang lumalangoy, kasama ang 'spinner dolphins' na kilala sa kanilang mahabang ilong at pagiging mapaglaro. Nakita rin ang pambihirang pagkikita ng dalawang dolphin para mag-mating, isang bihirang pangyayari na nadokumento sa camera.

Ang dolphin watching sa Tañon Strait ay nagdudulot ng 1.6 milyong piso sa ekonomiya ng Bais, na malaking tulong sa turismo at kabuhayan ng mga bangkero tulad ni Mang Ricardo. Dati, ang mga dolphin ay kalaban ng mga mangingisda, ngunit ngayon, sila ang nangungunang tagapagtanggol ng mga dolphin pagkatapos nilang mapagtanto ang kahalagahan ng mga ito sa kanilang kabuhayan.

Bilang bahagi ng paglalakbay, binisita rin ang Manjuyod Sandbar, na tinaguriang 'Maldives ng Pilipinas'. Ang sandbar na ito ay lumilitaw at lumulubog depende sa taas ng tubig at umaabot ng 7 kilometro kapag low tide. Idineklara itong protected seascape sa ilalim ng administrasyon ni dating Pangulong Ramos at tahanan ng 11 sa 24 uri ng marine mammals sa Pilipinas.

Kinikilala ng pinuno ng Tañon Strait protected seascape na mahirap protektahan ang malawak na lugar na ito. May mga insidente pa rin ng commercial fishing sa lugar, na nagpapakita ng patuloy na hamon sa pangangalaga ng karagatan.

Ang iba't ibang uri ng ilegal na pangingisda, tulad ng paggamit ng dinamita, kumunoy, at super sules (trawl fishing), ay nagdudulot ng malaking pinsala sa marine ecosystem. Ayon kay Dr. Villaluz, mayroong 30% hanggang 50% ang pagbagsak ng yamang-dagat dahil sa mga gawain na ito. Ang polusyon mula sa mga basura at plastic ay nagbabanta rin sa buhay-dagat, partikular na sa mga coral reef at mga halaman sa ilalim ng dagat.

Mayroong mga inisyatibo na nagtuturo sa mga mangingisda ng mga sustainable na paraan ng pangingisda. Ipinapakita rin ang kahalagahan ng paglikha ng marine protected areas upang bigyan ng pagkakataon ang yamang-dagat na bumalik sa dati nitong kasaganahan. Ang pagbabahagi ng kaalaman at ang pagmamalasakit sa karagatan ay mahalaga para sa kinabukasan ng susunod na henerasyon.

Pinag-uusapan ang mga pagsisikap ng lokal at pambansang pamahalaan, pati na rin ang komunidad, sa pagpapatupad ng mga batas at programa para sa pangangalaga ng karagatan. Ang aktibong pakikilahok ng mga mangingisda at residente ay sentro sa tagumpay ng mga inisyatibong ito upang mapanatili ang yaman ng dagat ng Pilipinas.